OLDETRIJNE HEEFT HISTORIE!

Klik op alle onderstaande foto's voor een vergroting!

 

 

  

 

Klik op deze foto voor een vergroting!

'1789' STAAT ER IN SMEEDIJZER op de voor-gevel van de oudste boerderij in Oldetrijne en omstreken. Het huis staat aan de Kerk-hofslaan 18. De oudste boerderij heeft een Saksische uitstraling en dankt zijn bestaan aan het feit dat het relatief hoog, op zand-grond staat. Tijdens de watersnood van 1825 zijn de meeste huizen hier door de kracht van hoge zeewater vernield. Janke de Haan, n van de bewoners, hoort Hank's analyse met instemming aan. Ze woont er al veertig jaar. 'Mijn schoonvader, die hier vroeger woonde zei het al'. 'Dit huis heeft een hoop hout, maar geeft een solide gevoel!' Het jaartal 1789 op de voorgevel is een tweede versie. De originelen zijn een keer verwijderd en weggegooid.  Klik op de foto, dan zie je Janke, het jaartal en de boerderij!

 

 

Klik op deze foto voor een vergroting!DE INWONERS van Oldetrijne (Stellingwerfs: Ooldetriene) zijn zo ongeveer de naaste buren van Oldelamer, dus vond Hank het destijds hoog tijd om er eens aandacht aan te besteden. Op internet was er namelijk niets te vinden. Inmiddels is er gelukkig een eigen website www.sonnega-oldetrijne.nl en heeft Google Earth na een mailtje van Hank de dorpsnaam ook op zijn fotolandkaart toegevoegd.

Hiernaast zie je nog een stukje van de kerk-toren en op de voorgrond een beroemd huis waar vele, lokaal bekende, families gewoond hebben. Andries Bouma; aannemer, Wubbe van der Lende; kerkvoogd, Halbe Oosterhof, melkrijder; Johan van der Zee, autohande-laar en nu wonen daar Richard en zijn vrouw.  Zondags is hun 'Crazy Fifties Store' open. Klik op de foto, dan zie je het gehele pand!

 

 

 

Klik op deze foto voor een vergroting!HIER DEZELFDE LOKATIE rond 1935. Een paar dingen die gelijk opvallen. Nog weinig be-groeiing. Een grote elektrapaal in de voor-tuin, maar vooral het witte loopbruggetje rechts voor het huis. Een z.g. 'vonder'. In die tijd heel gewoon, je zag er tientallen. De reden is simpel; er lag een sloot naast de weg. In de zondagswinkel verkopen ze nu allerlei originele retro spulletjes. Van kauw-gomballenautomaten tot 78 toeren platen. Er staat een flinke deel tegen het huis aan. De combinatie van het type voorhuis n de deel is apart en zie je weinig.

Als je op de knop hieronder drukt, zie je een oude ansicht met de kamera de andere kant op. Links de loopbruggetjes, de vonders dus, en rechts een glimp van de grote boerderij van Meine en Sietse Bosma.

  Sonnegaweg

 

 

Klik op deze foto voor een vergroting!

 

DE VORIGE SCHOOL stond vroeger op het veldje achter de kerk. De huidige versie staat aan de andere kant van het dorp. Dat brengt Hank ook gelijk op het gekke van dit dorp. Vroeger bestond er een kermisattrac-tie die 'D'rin en d'ruit voor een cent' heette. Je ging een klapdeur door, kwam in een kale ruimte met weer een klapdeur en je stond gelijk weer buiten.

Dat is met Oldetrijne ook een beetje zo. De entrees van het dorp aan de west- en oost-zijde geven je het idee een echte dorpskern binnen te rijden, maar die blijkt er niet te zijn. Er zijn twee entrees met niets ertus-sen. Maar de school , de Lantscheene, ziet er fantastisch uit en heeft een schoolplein om van te dromen. Klik op de foto, dan zie je het schoolplein!

 


Klik op deze foto voor een vergroting!
DEZE BOERDERIJ stond en staat aan de Sonnegaweg richting Peter Stuyvesantweg. 'De Eikenhoeve' is een bijzonder pand. Er zijn tegelversieringen boven de ramen gemaakt en de opkamer en de kelder dus ook, zijn in het midden geplaatst. Ook hier weer een wit loopbruggetje naar de boerderij toe. De schuur ernaast heeft twee gekantelde ramen. Versiering of nuttig? Wie het weet mag het zeggen.

De boerderij ernaast, schuin tegenover de kerk, bestaat niet meer. Deze schuur had een 'doorreed'. Dat zijn twee staldeuren tegenover elkaar. Hier staat nu het huis en de schuren van de familie Venema. Het loon-werkers bedrijf Venema is nog steeds een begrip ofschoon het sinds 2006 2006 niet meer actief is. Klik op de foto voor tafel voor de gehele ansichtkaart.

 

Klik op deze foto voor een vergroting!DE EIKENHOEVE wordt nu bewoond door twee gezinnen, daarvoor door Roelof Woudstra. In de 2e wereldoorlog was hier onder andere professor doctor G. W. Rathenau ondergedo-ken. Hij was een Duitse jood getrouwd met een Nederlandse vrouw. Het Rathenau Insti-tuut in Den Haag is naar hem vernoemd. Zijn neef, een Duitse minister van buitenlandse zaken is in 1922 door extreme nationalisten vermoord.

Om bij onraad iedereen te waarschuwen was er een alarmsysteem gemaakt. Er waren schuilplaatsen in de hooischuur. Ook waren er door Roelof vluchtwegen achter schotten en in de keldervloer gemaakt. In het boek 'Opdat wij nooit vergeten'; het verzet in Wolvega en omgeving, van Jan de Vries, is het verhaal te lezen en zijn er foto's van te zien.' Als je op de foto klikt, zie je een vergroting!

Klik op deze foto voor een vergroting!ONHERKENBAAR veranderd is deze locatie aan de Peter Stuyvesantweg. Nu een Texaco benzinestation vroeger stond hier een klein huisje met het kruidenierswinkeltje van Rinke de Hoop. Met daarnaast de boerderij van Sieger en later Dirk van der Laan.

Als je op de foto klikt, zie je vanuit en ander gezichthoek hetzelfde punt. Alleen de 'Stuy-vesantweg' heet dan nog 'Bovenweg' en het stukje 'Sonnegaweg' heet nog 'Weerdijk'. Er bestaat bizar verhaal over Dirk van der Laan. Op een dag moest er een paard bevallen. De dierenarts erbij, maar het mocht niet baten. Het veulen bleek dood. "Da's ook wat' zei Dirk. 'Paard dood, vrouw ook dood'. 'Ik ben er raar van!'. Z'n vrouw bleek diezelfde ochtend ook overleden...

 

Klik op deze foto voor een vergroting!DE MOOISTE BOERDERIJ van Oldetrijne is zonder twijfel de boerderij van de familie Zuidberg aan de Kerkhofslaan. Het voorhuis was oorspronkelijk al fraai maar het is later harmonieus uitgebouwd. Tussen dit huis en de kerk staat de gerenoveerde boerderij van Pier Dijkstra. Zijn vader, Tjeerd Dijkstra, woonde er ook.

Als je op de foto klikt,
zie je een vergroting. Achter knop hieronder zit een oude ansicht van beide boerderijen plus de kerk verscho-len. De kerkhofslaan was nog een karrepad van zand met gras en onkruid in het midden. Het heette toen 'Binnenweg' en was nog geen doorgaande weg. De Kerkhofslaan eindigde toen, hoe kan het ook anders,  vijftig meter voorbij het kerkhof.
 

Ansichtkaart

 

Klik op deze foto voor een vergroting!DIT WITBRUINE HUIS  van de familie Prins aan de Sonnegaweg 4 ontneemt ons, als het ware, het uitzicht naar de school. Maar het staat er dan ook langer! Van 1930 tot 1950 runde Tjeerd Lubbers er een kruideniers-winkel. Ook hier weer een het beroemde Douwe Egberts uithangbord. Uiteraard ziet het nu anders uit en is ervan alles aan veranderd, maar de buitenmuren hebben nog steeds dezelfde afmetingen.

Als je op de foto klikt, ga je terug in de tijd en heet het nog 'Straatweg'. Rechts zie je jongen vr en meisje achter de heg staan. Een goede kans dat dit Jacob Conradi en zijn zusje is. Hij woonde er toen met 9 broers en zusjes op nummer 3. Het ouderlijk huis van Jacob bestaat niet meer. En Jacob zelf is helaas kort na mijn interviews voor de pagi-na overleden. De familienaam stamt af van
                                                                                                                een Italiaanse priester.

Klik op deze foto voor een vergroting!HET DORPSCENTRUM OLDETRIJNE  was vroe-ger de uiteraard de kerk en is in 1870 ge-bouwd. De versie hiervoor is in 1794 gelijk-tijdig met die van Oldelamer gebouwd. In Oldelamer staat hij er nog, in Oldetrijne is hij eind 19e eeuw opnieuw neergezet. De patroon van de kerk is de heilige Catherina van Alexandrie. Zij werd in de 12e en 13 e eeuw vereerd en in die tijd zijn de meeste Stellingwerfse dorpen zijn ontstaan.

'Oldetrinde' wordt voor het eerst genoemd in de oorkonde van 1320. Volgens een betrouwbare bron, Piet van der Lende, zouden Nijetrijne, Sonnega en Oldetrijne oorspronkelijk n groot dorp geweest zijn dat 'Trinde' heette. Maar je had ook 'West-trinde' en  'Osttrinde'. Later zijn die omge-doopt tot Nijetrijne (West) en Sonnega (Ost)Heel plausibel; alle kadasternamen van de grond in de regio, ook in Oldelamer, dragen nog
steeds de naam Oldetrijne plus een nummer.

 

Klik op deze foto voor een vergroting!A. P. FABRIEK staat als 2e naam van de kerkvoogden die in 1870 voor de herbouw van de kerk zorgden. A P staat voor Anne Piers. Zo heette zijn grootvader ook. (1762-1819) Hij nam in 1811 de naam Fabryk aan. Zijn zoon (793-1847) heette Pier Annes. En diens zoon werd weer, heel verrassend, Anne Piers (de 2e dus)  genoemd. Deze Anne Piers Fabriek (1821-1900) staat hiernaast op de gedenksteen. Zijn zoon,  weer een Pier Annes leefde van (1853-1925) Snap je het nog? In ieder geval hebben we het hier over vier generaties windmolenbouwers en ongetwijfeld de beroemdste familie van Oldetrijne. De laatste 'Fabriek', zag dat er weinig toekomst in de molenbouw zat, en emigreerde. De naam Anne Piers Fabriek is verbonden aan vele molen in de omgeving waar onder 'Windlust' in Wolvega.

 

Klik op deze foto voor een vergroting!

 

DE WILLY WORTEL VAN OLDETRIJNE heet Hendrik Keizer. Hendrik was getrouwd met Marge Bel en ze hadden een aantal kinderen. Het ging er qua opvoeding niet zachtzinnig aan toe. Hendrik noemde zichzelf uitvin-der en n uitvinding heeft het zelfs gebracht tot het Steenwijker Museum. 'Het carbidgeweer'. Hoe het er exact uitzag, moet Hank nog uitzoeken, maar de politie vond in ieder geval dat het een schietwapen was,  dus werd het destijds in beslag genomen.

Hiernaast zie je een afbeelding van een andere uitvinding van Hendrik; de zogenaamde 'H K Melkbusborstel'. De 'Hk borstel' werkt vlugger en gemakkelijker en maakt de bus beter schoon. Ook kokend water gebruiken was geen probleem meer en doordat je sneller werkte, kon je twintig bussen in tien minuten schoonmaken. Hij werd snel met vleugelmoeren vastgezet en kostte 30 gulden. Er staan drie aanbeve-lingen op de stencil, waarvan de de van de heer R.S. Woudstra en Zonen, Oldetrijne 33. 'In antwoord op uw vraag of de door u geleverde busborstel voldoet, delen wij u mede, dat het betreffende apparaat ons zeer goed voldoet en dat het een grote werkbesparing is'. Enfin, vast staat dat deze borstel van Hendrik hem geen wereldfaam heeft gebracht.

 

Klik op deze foto voor een vergroting!

DE N351 Van Wolvega naar Emmeloord bij de afslag Oldetrijne. Sinds kort is de weg hier weer versmald en is invoegstrook voor deze afslag weer weggehaald. Dit zou moeten leiden tot een grotere verkeersveiligheid.

Hank heeft zelf een keer meegemaakt dat hij tijdens het links voorsorteren, hij alsnog op de linkerweghelft van achteren werd ingehaald. Goed voor flinke hartkloppingen. Als hij niet in zijn spiegel had gekeken was hij in de inhalende auto gereden.

Vanaf Kuinre gezien, na de afslag Munneke-buren en Scherpenzeel, staan alle huizen en boerderijen, die vrijwel los verspreid aan deze weg,  in respectievelijk Nije- en Oldetrijne.

 

 

 

 

Klik op deze foto voor een vergroting!

HET OUDELIJK HUIS VAN JAN HOFSTEE. Hij woont met zijn vrouw Janny al jaren in Ol-delamer, maar heeft bijna 40 jaar in Olde-trijne gewoond. Hij wist Hank veel te vertel-len. Over voetbalclub IVO bijvoorbeeld. IVO stond voor 'Inspanning voor Ontspanning' maar hij noemde het 'In Vriendschap Opgericht' en dat gebeurde ook in 1950. 

Maar ook Jacob Conradi had mooie verhalen. Hank had al eens op een oude foto (zie watersnood in Oldelamer) een man in een zwart pak en hoge hoed op een fiets gezien. Vreemd toch? Het blijkt de leedzegger of rondzegger te zijn. Titus Schipper ging in de jeugd van Jacob huis aan huis rond om het slechte nieuws te brengen. Lolke Visser was de klokkenluider en dat deed hij drie per dag; om acht uur, elf uur en 'smiddags vier uur. Later deed Andries van der Zee dat.

 

 

Klik op deze foto voor een vergroting!

DIT IS EEN INTERESSANT PLAATJE. Zoals eerder beschreven, dateert de huidige kerk c.q. dorpscentrum uit 1870. De versie daar-voor, dateert uit 1794. Die stond toen op het huidige kerkhof. Hiernaast een plaatje dat nog 71 jaar ouder is; 'Oldetrijne in Stelling-werf, Westeinde 1723' is te lezen. Kortom, dit is de voor-vorige kerk. Waarschijnlijk stond hij op dezelfde plek als de vorige kerk; midden op het kerkhof, met z'n voorkant naar het noordwesten.

Als je op onderstaande button klikt, zie je een digitale kopie van een landkaart uit 1832. Ook is goed te zien dat de Kerkhofs-laan (vroeger de binnenweg geheten) na ongeveer 50 meter voorbij het kerkhof ophield. Pas na de ruilverkaveling 1975 is de weg doorgetrokken.

Landkaart 1832

 

 

ECONOMISCHE AKTIVITEITEN. Wat Oldetrijne betreft vermeldt de hoofdonderwijzer in 1858  dat het dorp bestaat uit 1800 bunders (hectare) de bodem voor 3/8 uit zand- en voor 5/8 uit uit veen bestaat. Dit alles verdeeld over 600 bunder weiland, 1100 bunder hooiland, 60 bunder bouw- en 40 bunder bosland. Oldetrijne geldt nog steeds als een agrarisch dorp met landbouw en veeteelt. De meeste dorpsactiviteiten vinden tegenwoordig plaats in de kerk dat tegen-woordig het Dorpscentrum is. Als je op de foto klikt, zie een onwerkelijk lucht boven Oldetrijne, gezien vanuit Oldelamer ...

  Klik op deze foto voor een vergroting!

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

De actuele foto's op deze pagina zijn van Hank Dussen. De ansichten van Wouter Hofstee. Met dank aan de informatie bronnen: Jacob Conradi, Jan Hofstee en Janke de Haan.

Lees alles over Oldetrijne deel 2!

 


Copyright 2005 - 2012 Hank Dussen Productions, Oldelamer